Sunday, January 28, 2018

Historia znaczkiem pocztowym pisana

Kartka pocztowa z roku 1917 wyslana przez zolnierza legionow polskich wojsk C&K Austrii

   Nikt nie zna nazwiska  wynalazcy kola. Jego zastosowanie w transporcie  bylo nieznane ludom koczowniczym amerykanskiego kontynentu do czasu pojawienia sie na nim europejczykow. Nawet najbardziej rozwiniete spoleczenstwa osiadle Ameryki Centralnej i Poludniowej nie znaly tego, jakze uzytecznego, wynalazku. Mozemy sie tylko dziwic, ze kultury bedace w stanie wybudowac wielkie piramidy nie korzystaly z takiego udogodnienia przewozu materialow budowlanych jakim mogl byc pojazd kolowy.
Rocznicowy bloczek pocztowy z okazji 150 -lecia

     Szczesliwie inny  wynalazek podobnej wagi dla swiatowej cywilizacji- mysle tu o wynalazku znaczka pocztowego- nie zaniknal jeszcze w pamieci dziejow. Jak wiekszosc darow europejskiej cywilizacji pochodzi on z Anglii a scislej jest on dzielem poczmistrza generalnego krolowej Wiktorii - edukatora i wynalazcy nazwiskiem Sir Rowland Hill. Ow Pomyslowy Dobromir wieku wiktorianskiego zauwazyl, ze uzdrowienie finansow krolewskiej poczty jest mozliwe przez wprowadzenie znaku oplaty "z gory" za doreczenie listu (obecnie znanego jako first class mail). Uprzednio bowiem list byl oplacany (lub nie) przez odbiorce co powodowalo czeste uslugi nieoplacone i deficyt poczty krolewskiej jesli adresat odmowil przyjecia listu i uiszczenia oplaty.
Wczesne znaczki brytyjskie i kolonialne

Pierwszym znakiem pocztowym byl tak zwany czarny pens, prostokatny kawalek papieru, - z wizerunkiem profilu krolowej oraz blekitny znaczek 2 pensowy -takze z wizerunkiem krolowej. Oba znaki weszly do obiegu w roku 1840 i byly ciete z arkusza. Perforacja pozwalajaca na latwiejsze rozdzielanie znaczkow, zostala wynalezione dopiero 14 lat pozniej. Znaczki przez dlugi czas , i nie tylko w Anglii, byly uwazane za druki wartosciowe (jak banknoty)  i zabezpieczane przed falszerzami znakami wodnymi. Byly to bowiem jeszcze "zlote czasy" prawdziwego, kruszczowego, pieniadza kiedy rzady krajow europejskich nie nabijaly jeszcze swoich poddanych w "pieniezna butelke".
Jeden z wczesnych listow ofrankowanych czarnym pensem

   Angielski wynalazek pocztowy rozpowszechnial sie w Europie ze z grubsza z 10-letnim opoznieniem. Francja i Austria wprowadzily znak pocztowy w 1849-50 roku , podobnie postapily panstwa niemieckie w roku 1851.
Wczesne znaczki krolestwa Prus, Bawarii oraz II Rzeszy Niemiec

 Zadupie euro-azjatyckie jaki byla (i jest) Rosja wprowadzilo cesarski znak pocztowy w roku 1857.
Pierwszy znaczek pocztowy Imperium Romanowych- Po lewej znaczek bedacy w obiegu w Kongresowce, po prawej wczesny znaczek Cesarstwa Rosji


Przy okazji, w trakcie wysilku carskiego  mizdrzenia sie do  Polakow po rozczarowaniach Ksiestwa Warszawskiego i napoleonizmu, Krolestwo Polskie zostalo obdarowane symbolem pol-niepodleglosci w postaci polskiego znaczka pocztowego wprowadzonego w roku 1860. W tym czasie car Rosji byl jednoczesnie krolem Polski i aby zaznaczyc ta unie personalna oraz pozorna odrebnosc podbitego kraju pierwszy polski znaczek mial w herbie rosyjskiego dwuglowego orla - symbol panowania nad wschodem i zachodem- na piersi ktorego pojawil sie bialy orzel zastepujacy swietego Jerzego zabijajacego smoka , ktory znajdowal sie na znaczku rosyjskim. Bialy orzel polski na piersi takze bialego orla dwuglowego byl i jest malo widoczny. Sama zas idea byla typowym rosyjskim mydleniem oczu i zreszta wkrotce ustapila (wraz z margrabia Aleksandrem Wielopolskim- adiutantem WX Konstantego do spraw cywilnych)  po zdlawieniu powstania styczniowego (r. 1863) .

Polska1 -znaczek w Kongresowce 1860-1865

   Kwestia statusu panstwa polskiego w Rosji byla dosyc delikatna po przelamaniu napoleonskiego impasu. Nie wypadalo bowiem isc od razu w kierunku docelowego pozbawienia Polski - niegdys rywala i imperium tych ziem- calkowitych iluzji wielkosci.  Przyszloscia do ktorej zmierzano byl bowiem Kraj Nadwislanski- absolutna prowincja Cesarstwa . W utrzymaniu zludzen pomocny byl inny wynalazek poczmistrzow angielskich w postaci znaku kancelacji znaczka czyli stempla pocztowego. Ten byl inny dla prowincji Cesarstwa Rosji i inny dla okupowanych ziem Polski.  Na terenie polski obowiazywal stempel w postaci paru koncentrycznych kol zaopatrzonych w numer lub znak urzedu pocztowego przyjmujacego przesylke.

Bloczek okolicznosciowy z pierwszysmi znaczkami USAmail ale a zmienionych kolorach
    Stany Zjednoczone wprowadzily znaki pocztowe w roku 1847  a wiec wczesniej niz wiekszosc panstw europejskich . W latach 60-tych 19-tego stulecia na terenie USA dzialal tez system pocztowy CSA czyli stanow konfederacji poludnia .Chociaz wyjsciowym celem znaka pocztowego bylo ulatwienie pobierania oplat pocztowych za swiadczone przez  poczte uslugi to znaczki bardzo szybko zaczely pelnic takze funkcja informacyjno- propagandowe. Oczywista zdobycza byla mozliwosc informowania motlochu o tym kto wlasciwie jest pierwsza osoba w panstwie oraz czy ciemni obywatele zyja w kraju wlasnym czy tez w kolonii odleglego suwerena.
Wczesne znaczki USA oraz CSA

    Znaki pocztowe informowaly takze o pojawieniu sie pewnych organizacji roszczacych sobie prawa do pewnej autonomii na terenie nominalnie nalezacym jeszcze badz poprzednio do jakiejs innej administracji . Tak bylo, na przyklad, z wojskowymi pocztami polskimi Korpusu gen. Dowbora -Musnickiego na terenie Cesarstwa Romanowych w roku 1918
Poczta polowa polskiego korpusu w Rosji

 czy z 1 Korpusem Wojska Polskiego w Anglii oraz drugim Korpusem WP w ZSRR - czyli tak zwanej Armii Andersa.

Poczta polowa 1 korpusu WP w Anglii
Poczta polowa 2 Korpusu

Poczta polska Armii Krajowej w czasie Powstania Warszawskiego 1944

Do poczt wojskowych nalezy zaliczyc takze pierwsza serie znaczkow PKWN uznawanych jako pierwsze znaczki Polski Ludowej . Znaczki te byly projektowane i drukowane w ZSSR i mialy znaczenie propagandowo-dywersyjne.

Pierwsze znaczki poczty PKWN
  Do dzis dnia nie wiem jaki zamysl propagandowy byl podstawa wydrukowania serii "wodzowie" - mamy na nich wizerunek Romualda Trauguta , Tadeusza Kosciuszki i Henryka Dabrowskiego.  Kazdy z nich byl szlachcicem i dobrym patriota. Ich nazwiska nosily takze trzy pierwsze dywizjie  Armii Berlinga. Ktos musial ich wybrac jako "patronow" jednej z najobrzydliwszych organizacji jaka powstala na gruncie polskim. Ale kto-tego nie wiem bo poczatki organizacji zydowsko-komunistycznej jaka byl Zwiazek Patriotow Polskich w ZSRR nie sa mi znane a jego czlonkowie byli utajnieni nawet przed wiekszoscia polskiej-komunistycznej emigracji.
Warto tez wspomniec, ze podobna dzialanosc pseudo-pocztowa prowadzila "Solidarnosc" afirmujac tym swoje pretensje do wladzy politycznej w kraju
Poczta internowanych dzialaczy Solidarnosci- Wiezienie Zaleze 1982


Podobna znaczkowa deklaracje niepodleglosci przejawialy takze takie organizacje wojskowe innych krajow jak Wyzwolencza Armia Rosji (ROA) gen.Wlasowa, ukrainska dywizjia SS "Holyczyna" (czyli SS-Galizien) czy ochotnicze dywizje SS holenderskie czy dunskie.


Poczta polowa ROA gen. Wlasowa
 

Legion Polnocny SS - Dunczycy i Norwegowie


 To co jednak mialy wspolnego owe poczty wojskowe to to, ze oznajmialy one pojawienie sie pewnego pretendenta  do wladzy w razie powodzenia calej politycznej przemiany. Takie zachowanie mozna porownac do psiego zwyczaju obsikiwania terenu, w ktorym zamieszkuje. W przypadku poczt wojskowych jest to oczywiscie przestrzen publicznej swiadomosci.

Poczta polowa holenderskiego legionu SS
Po stronie Niemiec stanela takze Francja

Francuskie legiony i milicje SS

Byla ona tak wiernym sojusznikiem Niemiec w II Wojnie Swiatowej, ze po jej zakonczeniu byla nawet watpliwosc co do tego czy nalezy ona do krajow koalicji anty-niemieckiej czy tez jest krajem zwyciezonym.  Widac to na znaczkach poswieconych zwyciestwu wielkich mocarstw wydanych w ZSRR









Oczywiscie, z chwila gdy Anglia i USA zorientowaly sie jakie glupstwo zrobily pomagajac Sowietom na przetrwanie wojny anty-bolszewickiej i poszezrzenie ich stanu posiadania Francja zostala pospiesznie zrehabilitowana i przywrocona na lono krajo "poszkodowanych"tak jak to zreszta bylo z Belgia, Holandia i krajami skandynawskimi. Nie obylo sie tu od nagabywan innego francuskiego pretendenta do wladzy:

Poczta "wolnej" Francji

Malo kto zdaje sobie obecnie sprawe z tego jaka popularnoscia cieszyly sie w Europie zachodniej ide faszystowskie i pomysl oczyszczenia Europy z uciazliwych mniejszosci. Za wyjatkiem Polski wszystkie kraje nalezace obecnie do Unii Europejskiej udzielaly poparcia wielkiej hitlerowskiej idei panstwa totalitarnego. 

Krol Edward VIII 1936
Gdyby nie niefortunna decyzja abdykacji Edwarda VIII, ktory byl goracym zwolennikiem "nowego ladu"w Europie i przyjacielem Adolfa Hitlera , to zapewne Niemcy nie bylyby zmuszone do walki na kilku frontach i wygralyby starcie z ZSRR.  W Rosji pojawilby sie rzad narodowo- socjalistyczny, podobny do tego jaki ten kraj ma obecnie, a Polska pozwolilaby na przywrocenie integralnosci terytorialnej Prus i bylaby, jak teraz, pol-kolonia Niemiec.

Propagandowy znaczek dywersyjny wydany przez III Rzesze ale nasladujacy podobny znaczek angielski

Wszystkiego czego oczekiwal Edward VIII to zgody na prawdziwe rzadzenie  Wielka Brytania zamiast marionetkowego systemu jaki panuje obecnie. No i oczywiscie zgody na malzenstwo z Pania Simpson.
Naprawde niekiedy calkiem wydawaloby sie marginalnego znaczenia decyzje maja swiatowe konsekwencje!
Z perspektywy lat widze jak Nasza Umeczona Ojczyzna jest rzadzona przez kolejne emisje lapserdakow i przypomina coraz bardziej slynny znaczek upamietniajacy nieudany balonowy lot do stratosfery
. Balon splonal na starcie .
Jest pomysl, ale slabe wykonanie i w efekcie kompletna klapa projektu.